Kaz aklı ile takım sinerjisi...

Köşe Yazısı - 1 Ocak 2010, Cuma
Gülay Akçakoca: Gülay Akçakoca

Biliyor musunuz kazlar doğa bilimcileri tarafından en doğru yere, en kısa sürede, en az fire vererek göç eden kuşlar olarak saptanmış. Peki nasıl oluyor da “kaz” deyip pek önemsemediğimiz bu hayvanlar hedeflerine maksimum etkinlikte ulaşıyorlar?

Hemen hemen hepimiz, kış için güneye doğru “V” biçiminde yol alan kazları görmüşüzdür. Her kuş, oluşturdukları bu “V” biçiminde kanatlarını çırparken hemen ardından kendisini takip eden diğer kuşu yukarı kaldıran bir kuvvet oluşturur ve bu sayede bütün sürü tek bir kuşun uçabileceğinden en az % 71 oranında daha uzun uçuş mesafesini elde eder. Olur da bir kaz karşılaştığı bir aksilik nedeniyle “V” biçiminin dışına düşerse derhal havanın sürtünme kuvvetini hisseder ve önündeki kazın kendisine sağladığı kaldırma kuvvetinden yararlanabilmek için diğer kuşların temposunu yakalamaya ve gurubun içine dönmeye çalışır.

Guruba liderlik eden ve daha fazla kanat çırpan yaşlı kaz, yorulduğu zaman arkaya geçer, diğer genç, ama potansiyel lider olan kazlar ise öne doğru ilerler. İşte yaşanan bu rotasyon gurup içerisinde bulunan her kaza önderlik etme fırsatı vermektedir. Motivasyonun önemini ve gerekliliğini oldukça benimsemiş olan kazlar, arkada bulundukları sırada öndekilerin cesaretlerini arttırmak, onları yüreklendirmek ve en iyi şekilde önderlik etmek için öterler.

Vee…Bir kaz hastalanarak ya da mermi ile yaralanarak biçimin dışına düşmeye başladığı zaman gurup içinde yer alan diğer kazlardan ikisi yaralı kaza destek olabilmek ve onu koruyarak yeniden havalanmasına yardımcı olabilmek için guruptan ayrılır. Bu vefalı iki kaz, yaralı dostları uçmayı başarıncaya ya da ölünceye kadar onunla birlikte kalır. 

Başlarken “nasıl oluyor da bu kadar başarılı oluyorlar” diye bir soru sormuştum. Tek bir yanıtı var; “Takım çalışması ve gurup sinerjisi”…

Bildiğiniz gibi sinerji; insanların bir araya geldikleri zaman tek tek yapabileceklerinin toplamından fazlasını yapmaları anlamına geliyor. Yani atalarımızın uzun yıllar önce söylediği “Bir elin nesi var iki elin sesi var” sözünün daha bilimsel ve daha bir modern bir karşılığı..

20.yüzyılın sonlarına doğru önemi oldukça artan bu kavramın içerisinde bulunduğumuz yüzyılda kurumların vazgeçemeyecekleri değerlerin arasında yer aldığını, kurumların karlılıklarını ve verimliliklerini arttırarak yaşamlarını sürdürmelerine katkıda bulunmaktadır. Çünkü takım çalışması ve sinerji her şeyden önce hiç kimsenin kaybetmediği, hep birlikte kazanmanın söz konusu olduğu “Kazan-Kazan” anlayışını da beraberinden getirmekte, bu anlayış da yüksek nitelikli kararların daha çabuk alınmasını ve etkin düzeyde uygulanmasını, daha sıcak ilişkilerin kurulmasını, yetki ver sorumlulukların paylaşılmasını ve ekip üyelerinin risk üstlenebilmelerini sağlamaktadır. 

Şimdi kaz sürülerine geri dönelim…

Kazların başarılarında en önemli etken; aralarında sağlam temellere dayandırılmış bir iletişim biçimini oluşturmalarıdır. Çünkü gurubun etkinliği ancak sağlıklı ilişkilerin kurulması ile mümkün olmaktadır. Sağlam iletişimin temelinde de “her varlığın bir diğer için önemli olması” mantığı yer alır. Kazların birbirlerini önemsemeleri, etkin iletişim kurmalarını ve başarıya yönelmelerini sağlayan itici bir güç niteliğini taşımaktadır. 

Kazların herhangi bir yerde durmadan ama buna karşılık dinlenerek yollarına devam etmeleri dikkatinizi çekti mi? Onlar durmuyorlar, devamlı yol katediyorlar; ama dinleniyorlar da... Önde olması dolayısıyla daha çok kanat çırpan yaşlı kaz, yorulduğu zaman yetki ve sorumluluklarını genç kazlara devrederek onların da risk üstlenebilmelerini ve guruba önderlik etmelerini sağlamaktadır. Gerçekten de risk alma öğrenme sürecinin önemli bir parçasıdır. Risk alma, kişinin neler yapabileceğini görme, bir bakıma kendi kendini keşfetme sürecidir aslında. Öyle ki; kazların oluşturduğu bu sinerjide her kaz bu süreçten yararlanma fırsatını elde etmektedir.

İşte insanlar kadar gelişmemiş oldukları halde kazların içgüdüsel olarak adeta “tek yürek, tek ses” olup ortaya çıkardıkları mükemmel sinerjileri…

Kaz aklından öğreneceğimiz çok şey var!

5009 kez okunmuş Gülay Akçakoca

Yorum yapabilmek için üye girişi yapmış olmalısınız.